İzmir Büyükşehir Belediyesi afet hazırlığında yaşlıları karar süreçlerinin aktif paydaşı yapacak

İzmir Büyükşehir Belediyesi ile Ege Geriatri Derneği iş birliğinde 1-2 Ekim tarihlerinde Mustafa Necati Kültür Merkezi’nde gerçekleştirilen 5. Uluslararası Katılımlı, 14. Ulusal İzmir İleri Yaş Sempozyumu’nun sonuç bildirgesi yayımlandı. Bildirgede, yaşlı bireylerin afet öncesi, afet anı ve sonrasında karşılaşabilecekleri risklere yönelik öneriler sıralanırken, yaşlıların afet yönetiminde karar ve çözüm süreçlerine doğrudan katılması gerektiği belirtildi.

Sempozyumun ardından açıklanan bildirgede, yaşlı bireylerin yalnızca afetlerde korunması gereken kişiler olarak değerlendirilmemesi gerektiğine dikkat çekildi. Yaşlıların yaşam deneyimleri, bilgi birikimleri ve yaşadıkları bölgelere ilişkin bilgilerinin afetlere dirençli kentlerin oluşturulmasında değerlendirilmesi gerektiği kaydedildi.

Yaş Dostu İzmir Afet Eylem Planı İçin Çalıştay Planlanıyor

Sempozyum Düzenleme Kurulu, yaşlı bireylerin sağlığını, güvenliğini, bağımsızlığını, yaşam kalitesini ve karar süreçlerine katılımını merkeze alan yaş dostu, kapsayıcı ve afetlere dirençli kentlerin geliştirilmesinin desteklendiğini açıkladı.

Bu kapsamda İzmir’de “Yaş Dostu İzmir Afet Eylem Planı” çalıştayı düzenlenmesi planlandı. Çalışmanın Kent Konseyi, üniversiteler, yerel yönetimler, yaşlı örgütleri, AFAD, Kızılay, Aile ve Sosyal Hizmetler İl Müdürlüğü ve Sağlık Müdürlüğü başta olmak üzere ilgili kurumların iş birliğiyle yürütülmesi öngörülüyor.

Yaşlılar Afet Planlarının Aktif Paydaşı Olacak

Sonuç bildirgesinde yaşlı bireylerin afetlerden etkilenen veya yalnızca korunması gereken bir grup olarak görülmemesi gerektiği vurgulandı. Yaşam deneyimleri, bilgi birikimleri ve yaşadıkları bölgelere ilişkin sahip oldukları bilgiler nedeniyle yaşlıların afet yönetiminin aktif paydaşlarından biri olması gerektiği belirtildi.

Bildiride, risk değerlendirmesinden afet planlarının hazırlanmasına, tahliye güzergâhları ve toplanma alanlarının belirlenmesinden geçici barınmaya, sağlık hizmetlerinden tatbikatların değerlendirilmesine kadar tüm aşamalarda yaşlıların görüşlerinin alınması gerektiği ifade edildi.

Risk ve Kırılganlık Haritaları Önerildi

Sempozyumun sonuçları arasında yaşlı bireylere yönelik risk ve kırılganlık haritalarının oluşturulması önerisi de yer aldı. Yalnız yaşayan, hareket veya duyusal kısıtlılığı bulunan, bilişsel sorunları olan, sürekli ilaç ya da tıbbi cihaz kullanan ve bakım gereksinimi bulunan yaşlıların ihtiyaçlarının afet yaşanmadan önce belirlenmesinin önem taşıdığı kaydedildi.

Afet planlarının söz konusu ihtiyaçları kapsayacak şekilde bütüncül hazırlanması gerektiği belirtilirken, arama-kurtarma, sağlık ve sosyal koruma sistemlerinin de yaşlı bireylerin özel gereksinimleri dikkate alınarak oluşturulması istendi.

Afet Çantalarında İlaç, Rapor ve Reçeteler Bulundurulmalı

Sempozyumda yaşlı bireylerin kişisel afet hazırlıklarına ilişkin somut öneriler de gündeme geldi. Düzenli kullanılan ilaçların yanı sıra ilaç raporları ve reçetelerin, tıbbi cihazların, gözlüklerin, işitme cihazlarının, protezlerin ve diğer kişisel sağlık gereksinimlerinin afet çantasında veya kolay ulaşılabilecek güvenli bir yerde hazır tutulması önerildi.

Kullanılan ilaçların isimleri, dozları ve kullanım sıklıklarının yazılı olarak bulundurulmasının da afet sırasında sağlık hizmetlerinin devamlılığının sağlanması açısından önem taşıdığı belirtildi.

İklim Krizinin Yaşlılar Üzerindeki Risklerine Dikkat Çekildi

Sonuç bildirgesinde afet risklerinin yalnızca depremle sınırlı olmadığına işaret edildi. Aşırı sıcaklar, yangınlar, hava kirliliği ve sellerin yaşlı bireyler üzerindeki etkilerinin dikkate alınması ve yerel ölçekte koruyucu ve önleyici politikaların geliştirilmesi gerektiği kaydedildi.

Yaş dostu kent yaklaşımının erişilebilir ulaşım ve fiziksel çevreyle sınırlandırılmaması gerektiği belirtilerek afetlere hazırlık, güvenli tahliye, geçici barınma, sağlık ve sosyal hizmetlerin devamlılığı ile afet sonrasında yaşamın yeniden kurulmasının da bu yaklaşımın parçası olması gerektiği vurgulandı.

Sağlık ve Bakım Hizmetlerinin Sürekliliği Vurgulandı

Sempozyum sonuçlarında kronik hastalıkların takibi, ilaç tedavileri, tıbbi cihaz gereksinimleri, bakım hizmetleri ve acil sağlık hizmetlerinin afet sırasında ve sonrasında kesintiye uğramaması için gerekli mekanizmaların oluşturulması çağrısı yapıldı.

Acil servislerde çoklu hastalık ve ilaç kullanımı, deliryum, demans, düşme ve travma riski ile psikolojik aciller gibi ileri yaşlarda daha sık karşılaşılabilen durumlara duyarlı, yaş dostu bir sağlık yaklaşımının geliştirilmesi gerektiği ifade edildi.

Afet sonrası dönemin yalnızca hayatta kalmayla sınırlı olmadığı belirtilerek yaşlı bireylerin güvenli barınma, sağlık, bakım, sosyal ve psikososyal destek ihtiyaçlarının karşılanması gerektiği kaydedildi. Yaşlıların sosyal ilişkilerinin yeniden kurulması ve yaşamlarını yeniden inşa edebilmelerinin desteklenmesi de bildirgede yer alan öneriler arasında sıralandı.

“Yaşlılar İçin Değil, Yaşlılarla Birlikte”

İki gün süren sempozyumun ardından ortaya çıkan ortak yaklaşım bildirgede, “Afetlere hazırlık afet anında başlamaz. Yaşlılar için değil, yaşlılarla birlikte hazırlanmak gerekir.” ifadeleriyle özetlendi.

Yaşlı bireylerin yalnızca afetlerin mağdurları olmadığı vurgulanan bildirgede, deneyimleri, bilgileri ve yaşam alanlarına ilişkin birikimleriyle afetlere dirençli toplumların oluşturulmasında çözümün önemli bir parçası oldukları ifade edildi.